
Bibliografia sesji
- Efektywność ekonomiczna procedur upadłości przedsiębiorstw
- Trendy rozwojowe prawa handlowego i upadłościowego
- Finanse przedsiębiorstw a upadłość
- Ochrona prawna wierzycieli w transgranicznym i krajowym postępowaniu upadłościowym
- Restrukturyzacja przedsiębiorstw w postępowaniach naprawczych
- Problemy upadłości przedsiębiorstw koncernu
- Konsekwencje nowelizacji prawa upadłościowego
- Odpowiedzialność menedżerów – realność sankcji
- Dyskusja panelowa
I. Efektywność ekonomiczna procedur upadłości przedsiębiorstw
Sesja plenarna dotyczy ekonomicznej analizy prawa upadłościowego i naprawczego. Debata z racji ukierunkowania na ekonomiczne oraz instytucjonalne skutki tego prawa. Punktem wyjścia będzie analiza funkcjonujących modeli postępowania upadłościowego
w kraju i zagranicą. Po czym przedstawione zostaną wyniki badań obrazujące rozpoznawanie konfliktów interesów w procesie upadłości. Kompleksowo ujmując zagadnienie przewodnie zaprezentowane zostaną wyniki badań studiów przypadków, przedstawiając rozmaite oblicza upadłości polskich przedsiębiorstw. Sesję zamknie refleksja na temat nie tylko ekonomicznych, ale i społecznych skutków upadłości.
Hanna Czapracka Sylwia Morawska, „Nieefektywność ekonomiczna procedur upadłości”, Kwartalnik Nauk o Przedsiębiorstwie, nr 1/2009;
Andrzej Jakubecki, Feliks Zedler, „Prawo upadłościowe i naprawcze, Komentarz” Wolters Kluwer 2008;
Jacek Lachner pod red. Jerzego Kopyry – Prawo upadłościowe i naprawcze [w:] „Prawo Nieruchomości”, Poltext 2009;
„Ekonomiczne aspekty upadłości przedsiębiorstw w Polsce” red. E.Mączyńska, OW SGH 2005;
Piotr Terlecki „Zarys amerykańskiego prawa insolwencyjnego”, PPH nr 4/2009;
Piotr Terlecki „Zarys francuskiego prawa insolwencyjnego”, PPH nr 9/2009
Ansgar Wohlschlegel „The Economics of Corporate Bankruptcy Law” Praca doktorska niepublikowana
II. Trendy rozwojowe prawa handlowego i upadłościowego
Sesja obejmująca aktualne zmiany i wyzwania w polskim prawie upadłościowym
oraz prawie spółek. Zaprezentowane zostaną doświadczenia z zagranicznych reform prawa upadłościowego, założenia towarzyszące tym nowelizacjom oraz wnioski de lege ferenda skutecznej zmiany prawa i sądownictwa w Polsce. Reformy koniecznej zwłaszcza dla zapewnienia efektywności obrotu gospodarczego w Unii Europejskiej.
Rafał Adamus, Aleksander Jerzy Witosz, Antoni Witosz „Upadłość konsumencka, Komentarz praktyczny”, Lexis Nexis 2009;
Rafał Adamus „Nowa podstawa dla wszczęcia postępowania naprawczego po nowelizacji Prawa upadłościowego i naprawczego”, MoP nr 17/2009;
Stanisław Gurgul „Postępowanie upadłościowe wobec osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej” cz. I i II, MoP nr 10 i 11/2009;
Łukasz Świderek „Proponowane zmiany w prawie upadłościowym i naprawczym – wybrane regulacje”, PPH nr 3/2007;
Piotr Tereszkiewicz „Postępowania upadłościowe i oddłużeniowe dla konsumentów w Stanach Zjednoczonych i w niektórych krajach europejskich” cz. I i II, TPP nr 1-3/2000;
Antoni Witosz „Instytucja zmiany układu w świetle prac nowelizacyjnych nad prawem upadłościowym i naprawczym”, PPH nr 12/2008; Fryderyk Zoll „Szkice prawa upadłościowego. Szkic pierwszy o skutkach odstąpienia przez syndyka od umowy wzajemnej”, TPP nr 1/2006 http://transformacje.pl/documents/1-2006/zoll.pdf
III. Finanse przedsiębiorstw a upadłość
Sesja dotyczy struktur finansowania przedsiębiorstw, w tym koncernów funkcjonujących w Polsce w kontekście prawa upadłościowego i naprawczego. Poddane analizie zostaną zagadnienia związane z ekonomiką przedsiębiorcy, jako czynnika aktywującego samo postępowanie upadłościowe, jak i zasadniczego celu postępowania, jakim jest możliwie maksymalne zaspokojenie wierzycieli. Prezentowane zagadnienia dotknął również aktualnych problemów rynku.
Przedmiotem debaty będzie omówienie funkcjonujących w Polsce struktur finansowania koncernów w świetle istniejącej praktyki, Przedstawione zostanie w aspekcie ekonomicznym i prawnym zagadnienie opcji finansowych na tle postępowania upadłościowego. Po czym omówione zostanie zagadnienie utrzymania i migracji kapitału, narzędzia służące utrzymaniu kapitału oczami praktyka. Debatując o finansach nie można nie odnieść się do publicznoprawnych ciężarów w tej kwestii, stąd ambicją organizatorów jest zaakcentowanie także podatkowych aspektów upadłości przedsiębiorstw. Sesję zakończy analiza sytuacji podmiotów współodpowiedzialnych z upadłym oraz przedstawienie tej kwestii w bilansach przedsiębiorców.
Sławomir Cieślak, „Fundusze masy upadłości – postępowanie podziałowe. Komentarz”, C.H. Beck 2004;
Aleksander Chłopecki „Instrumenty pochodne w polskim systemie prawnym (rozważania na kanwie „toksycznych opcji”)” PPH nr 7/2009;
Stanisław Gurgul „Układ w postępowaniu upadłościowym a zmiany podmiotowe zobowiązania”, MoP nr 18/2008;
Elżbieta Mączyńska „Bankructwa przedsiębiorstw. Wybrane aspekty instytucjonalne”, Oficyna Wydawnicza SGH, 2008;
Piotr Masiukiewicz „Międzynarodowe bankructwa i afery bankowe” Oficyna Wydawnicza SGH, 2009;
Tomasz Spyra „Ustawa o niektórych zabezpieczeniach finansowych w świetle dyrektywy 2002/47/EC”, PUG nr 1/2005;
Janusz Płoch „Ordynacja podatkowa a wierzytelności wyłączone z układu w oparciu o treść art. 4 § 1 pkt 1 pr. ukł.”, TPP nr 2/2003;
Zbigniew Woźniak „Podział sum uzyskanych ze zbycia rzeczy obciążonych rzeczowo w postępowaniu upadłościowym”, PPH nr 3/2005
IV. Ochrona prawna wierzycieli w transgranicznym i krajowym postępowaniu upadłościowym
Część ta obejmować ma zagadnienia związane z ochroną interesów wierzycieli niewypłacalnych dłużników, ze szczególnym uwzględnieniem zabezpieczeń rzeczowych jako narzędzi umożliwiających skuteczną ochronę. Sesja ma na celu kompleksowe ujęcie problemu zwracając uwagę na trudności związane z realizacją poszczególnych zabezpieczeń, jak również ich długością i kosztami. Interesującym jest przedstawienie niebezpieczeństw, jakie wiążą się z cieszącą się coraz większą popularnością, a ostatnio znowelizowaną instytucją przewłaszczenia na zabezpieczenie.
W sesji przedstawione zostaną zagadnienia związane z realizacją zabezpieczeń
w postępowaniu wykraczającym poza terytorialne ramy prawne Polski. Poddane analizie zostanie orzeczenie londyńskiego High Corurt of Justice rozstrzygające zbieg postępowania upadłościowego i arbitrażowego, zapadłe na kanwie sprawy Elektrimu. Wreszcie przedstawiona zostanie instytucja przewłaszczenia na zabezpieczenie w prawie upadłościowym i naprawczym po nowelizacji. Na zakończenie omówione zostaną przewidziane wobec syndyka sankcje, jako instrumenty kształtujące optymalny model zarządzania powiernika masy upadłości, z punktu widzenia samego zainteresowanego.
Rafał Adamus, „Europejskie postępowanie insolwencyjne”, Prawo Spółek nr 2/2004;
Tomasz Chilarski „Upadłość transgraniczna w prawie unii europejskiej”, C.H. BECK, Warszawa 2008;
Tomasz Chilarski, Paweł Grzejszczak „Jurysdykcja krajowa w międzynarodowym postępowaniu upadłościowym”, PPH nr 2/2004; http://www.czasopisma.pwp.pl/pph-200402.xml?katalog=2004022
Joanna Chyczewska „Przewłaszczenie nieruchomości na zabezpieczenie w świetle prawa upadłościowego i naprawczego”, PPH nr 2/2008;
Sławomir Dębski, Mariusz Żelichowski (artykuł) „Wygaśnięcie hipoteki przy sprzedaży nieruchomości masy upadłości”, MoP nr 3/2009; http://www.monitorprawniczy.pl/index.php?mod=m_artykuly&cid=25&id=2357
Anna Hrycaj „Realizacja praw wierzycieli w postępowaniu upadłościowym obejmującym likwidację majątku dłużnika w Polsce i Austrii – zagadnienia wybrane”, Palestra nr 7-8/2009;
Anna Hrycaj „Wpływ ogłoszenia upadłości na postępowania toczące się w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej (art. 15 Rozporządzenia Rady WE nr 1346/2000) – uwagi na tle sprawy MG Probud Gdynia sp. z o.o. w Gdyni”, HUK nr 3/2008;
Stanisław Gurgul „Zasady i tryb wszczęcia głównego i wtórnego postępowania upadłościowego według prawa Unii Europejskiej i prawa polskiego” MoP nr 18/2009; http://www.monitorprawniczy.pl/index.php?mod=m_artykuly&cid=25&id=2522
Stanisław Gurgul „Upadłość przedsiębiorcy-beneficjenta zabezpieczenia wierzytelności wynikającego z czynności powierniczych”, MoP 15/2005; http://www.monitorprawniczy.pl/index.php?mod=m_artykuly&cid=20&id=371
Stanisław Gurgul „Hipoteka na wierzytelności hipotecznej (subintabulat) a upadłość” PPH nr 9/2008;
Wojciech Klyta „Uznanie zagranicznych postępowań upadłościowych”, Wolters Kluwer 2008;
Wojciech Klyta „Europejskie międzynarodowe prawo upadłościowe” Rejent nr 3-4/2004;
Konrad Kohutek, Jacek Lachner „Komentarz do rozporządzenia Rady (WE) nr 1346/2000 z 29.05.2000 w sprawie postępowania upadłościowego”, LEX 2007 (wersja elektroniczna);
Iwona Karasek „Oddalenie wniosku o ogłoszenie upadłości ze względu na obciążenie składników masy zabezpieczeniami rzeczowymi”, TPP nr 4/2000;
Iwona Karasek, „Zabezpieczenia wierzytelności na zbiorze rzeczy lub praw o zmiennym składzie”, Kantor Wydawniczy ZAKAMYCZE 2004;
Tomasz Spyra „Umowa kredytu zabezpieczona przewłaszczeniem na zabezpieczenie w upadłości układowej”, PPH nr 8/2007;
Marek Porzycki „Międzynarodowe postępowanie upadłościowe – wybrane sprawy z orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości oraz sądów krajowych”, HUK nr 1/2009;
Marek Porzycki „Zabezpieczenia rzeczowe w transgranicznym postępowaniu upadłościowym w Unii Europejskiej”, HUK nr 3/2008;
Marek Porzycki „Podstawa jurysdykcji krajowej w głównym postępowaniu upadłościowym” KPP nr 1/2008;
Grzegorz Wolak „Skuteczność umowy przewłaszczeniowej z datą pewną względem masy upadłości”, MoP nr 23/2008 ;
http://www.monitorprawniczy.pl/index.php?mod=m_artykuly&cid=24&id=2317
Fryderyk Zoll, „Sporu o zakres dopuszczalności przewłaszczenia na zabezpieczenie ciąg dalszy”, PiP Nr 4/1999,
V. Restrukturyzacja przedsiębiorstw w postępowaniach naprawczych
Przedmiotem debaty będzie reakcja na zagrożenie niewypłacalnością oraz związane z tym konsekwencje prawno-ekonomiczne. Punktem wyjścia jest założenie, że w warunkach zagrożenia upadłością przewidziane prawem postępowanie naprawcze może stanowić racjonalne narzędzie zarządzania oraz poprawy efektywności działalności przedsiębiorstwa.
Analizowane będą możliwości wynikające ze znowelizowanego prawa naprawczego
w kontekście celów przyjętych przez ustawodawcę. Uczestnicy przybliżą zagadnienia związane ze specyfiką zarządzania przedsiębiorstwem w procesie naprawczym, zakres postępowania naprawczego w świetle nowelizacji oraz uwarunkowania prawne restrukturyzacji długu na tle praktycznym, by zamknąć rozważania judykacyjnym ujęciem roli sędziego w postępowaniu naprawczym.
Rafał Adamus „Prawo naprawcze przedsiębiorcy”, Lexis Nexis 2009;
Rafał Adamus „Nowa podstawa dla wszczęcia postępowania naprawczego po nowelizacji Prawa upadłościowego i naprawczego” MoP nr 17/2009; http://www.monitorprawniczy.pl/index.php?mod=m_artykuly&cid=20&id=2513
Rafał Adamus „Czynności dokonane w sądzie niewłaściwym a postępowanie naprawcze – glosa do uchwały Sądu Najwyższego z dnia 23.10.2007 r. ((III CZP 31/2007)”, Glosa nr 3/2008;
Rafał Adamus „Skutki układu spółki jawnej zawartego w postępowaniu upadłościowym albo naprawczym dla praw wierzycieli wobec wspólników spółki jawnej” Rejent nr 6/2007;
Jan Dettbarn, „Aktuelle Trends in der Restrukturierungsberatung” Die Bank, 1/2009.
Peter Faulhaber, Norbert Landwehr „Turn-Around-Management w praktyce : jak wykorzystać kryzys w przedsiębiorstwie by odrodziło się na nowo : kryzysowa terapia firm i ich rewitalizacja”, (tł. Bohdan Miłaczewski, Lesław Idzikowski.) CeDeWu 2005;
Stanisław Kasiewicz (red), „Zarządzanie wartością firmy w dobie kryzysu” praca zbiorowa, CeDeWu 2003;
Konrad Kohutek „Wszczęcie postępowania naprawczego”, PPH nr 1/2004; http://www.czasopisma.pwp.pl/pph-200401.xml?katalog=2004012
Zbigniew Miczek „Sytuacja prawna wierzyciela niepieniężnego w postępowaniu upadłościowym z możliwością zawarcia układu”, PPH nr 4/2005; http://www.czasopisma.pwp.pl/pph-200504.xml?katalog=2005041
Katarzyna Babiarz-Mikulska „Uprawnienia wierzycieli realizowane zbiorowo w polskim postępowaniu naprawczym - zgromadzenie wierzycieli”, Pr. Spółek nr 9/2006;
Katarzyna Babiarz-Mikulska (monografia) „Status prawny wierzyciela w polskim postępowaniu naprawczym”, Wolters Kluwer Polska - Oficyna 2006;
Jerzy Sawiłow „Postępowanie naprawcze jako nowa, sui generis instytucja prawa upadłościowego. Wybrane zagadnienia”, Pr. Spółek nr 1/2004;
S. Slatter, D. Lovett, Restrukturyzacja firmy. Zarządzanie przedsiębiorstwem w sytuacjach kryzysowych. WIG-Press, Warszawa 2001.
Cezary Suszyński, „Restrukturyzacja przedsiębiorstw : proces zarządzania zmianami” PWE 1999;
VI. Problemy upadłości przedsiębiorstw koncernu
W praktyce stosowanie międzynarodowych standardów finansowania w kontekście upadłości przedsiębiorstw w Polsce napotyka na szereg trudności, w tym barier związanych z niedostateczną spójnością systemów prawnych oraz transparentnością prawa w tym zakresie.
W sesji omówiony zostanie aktualny stan prawa „upadłości koncernu” w Polsce w ujęciu prawa europejskiego - z uwzględnieniem dorobku prawa wspólnotowego. Realizacja międzynarodowego modelu finansowania zostanie przedstawiona na przykładzie praktyki niemieckiego prawa upadłościowego. Przedstawione zostaną założenia związane z kwestią koordynacji postępowań upadłościowych spółek-córek koncernu, jakie towarzyszą sądowi i syndykom. Wystąpienia zamknie dokonana na kanwie niemieckiego prawodawstwa analiza ekonomicznych, prawnych i społecznych czynników warunkujących prowadzenie przedsiębiorstwa upadłego po ogłoszeniu upadłości przedstawione oczami niemieckiego praktyka.
Isabelle Didier „Creditors after the French Reform”, International Corporate Rescue;
Isabelle Didier “The Management of Distressed Holdings: Can funds preserve the capacity to intervene?”, Captial Finance;
Anna Hrycaj „Jurysdykcja krajowa w sprawie o ogłoszenie upadłości spółki zależnej” PiP nr 6/2008;
Marcus Lutter „Reforma GmbH w Niemczech”, MoP nr 23/2008; http://www.monitorprawniczy.pl/index.php?mod=m_artykuly&cid=21&id=2318
Marek Porzycki „Międzynarodowe postępowanie upadłościowe – wybrane sprawy z orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości oraz sądów krajowych”, HUK nr 1/2009;
Marek Porzycki „Podstawa jurysdykcji krajowej w głównym postępowaniu upadłościowym” KPP nr 1/2008;
VII. Konsekwencje nowelizacji prawa upadłościowego
Sesja dotyczyć ma problematyki przeprowadzonych reform postępowania upadłościowego, podejmując jednocześnie próbę oceny wprowadzonych rozwiązań.
Omówiona zostanie pozycja wierzyciela w kontekście standardów towarzyszących ochronie jego interesów, jako podstawowego celu ustawy upadłościowej. Kolejno przyjęte rozwiązania podlegać będą ocenie praktyków egzemplifikując istotne z tego punktu widzenia problemy. Poddana dyskusji zostanie również inkorporowana z zagranicznych legislacji instytucja upadłości konsumenckiej, ze szczególnym uwzględnieniem potencjalnych korzyści konsumenta wynikających z przyjętej regulacji oraz kwestii finansowania postępowania w tym zakresie. Kończąc sesję debata zajmie się zagadnieniem zaskarżalności w postępowaniu upadłościowym po wprowadzonych nowelizacjach.
Rafał Adamus „Nowa podstawa dla wszczęcia postępowania naprawczego po nowelizacji Prawa upadłościowego i naprawczego”, MoP nr 17/2009; http://www.monitorprawniczy.pl/index.php?mod=m_artykuly&cid=20&id=2513
Michał Bieniak „Środki zaskarżenia w postępowaniu upadłościowym i naprawczy”, C.H. Beck 2007;
Stanisław Gurgul „Postępowanie upadłościowe wobec osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej” cz. I i II, MoP nr 10 i 11/2009; http://www.monitorprawniczy.pl/index.php?mod=m_artykuly&cid=20&id=2433 http://www.monitorprawniczy.pl/index.php?mod=m_artykuly&cid=20&id=2444
Dr Piotr Tereszkiewicz „Zwolnienie z długów w prawie upadłościowym i tzw. upadłość konsumencka – rozważania teoretyczne i prawnoporównawcze z perspektywy polskiego porządku prawnego”, HUK nr 2/2008;
Dr Aleksander Jerzy Witosz [w:] Likwidacja własna masy upadłości przez konsumenta, MoP nr 19/2009;
http://www.monitorprawniczy.pl/index.php?mod=m_artykuly&cid=25&id=2525
Cezary Zalewski „Nowelizacja prawa upadłościowego i naprawczego”, PPH nr 5/2009
VIII. Odpowiedzialność menedżerów – realność sankcji
Sesja poświęcona roli i funkcjonowaniu sankcji zakazu prowadzenia działalności gospodarczej menedżerów odpowiedzialnych za doprowadzenie do niewypłacalności lub pogorszenia sytuacji finansowej dłużnika w trakcie postępowania naprawczego.
W pierwszym rzędzie przedstawiona zostanie Polska praktyka w przedmiotowej kwestii w ujęciu porównawczym. Następnie omówienia doczeka się problematyka związana
z procesowymi aspektami postępowania w sprawach orzekania zakazu prowadzenia działalności gospodarczej, by kolejno zaprezentować wyniki badań empirycznych tego postępowania, obrazujących realne zagrożenie związane z omawianą sankcją. Przedstawione szczegółowo zostaną obowiązki, jakie ustawa nakłada na reprezentujące przedsiębiorców organy w przypadku gdy majątek przedsiębiorcy nie wystarcza na przeprowadzenie postępowania upadłościowego. Sesję zwieńczy analiza materialnych przesłanek zakazu, z uwzględnieniem zagadnienia możliwej egzoneracji związanej
z podziałem obowiązków członków zarządu.
Jarosław Horobiowski i inni „Uwagi co do charakteru, funkcji i biegu terminu wyłączającego orzeczenie zakazu prowadzenia działalności gospodarczej”, Pr. Spółek nr 6/2008;
Anna Hrycaj, Marek Sachajko „Zakaz prowadzenia działalności gospodarczej i zakaz sprawowania naruszenia norm ustawy – Prawo upadłościowe i naprawcze”, HUK nr 4/2008;
Joanna Kruczalak-Jankowska „Glosa do uchwały SN z dnia 22 marca 2006 r., III CZP 13/06 oraz do postanowienia SN z dnia 23 marca 2006 r., IV CSK 35/05”, GSP-Prz.Orz. nr 4/2007;
Konrad Osajda „Prawo upadłościowe i naprawcze w orzecznictwie Sądu Najwyższego w 2008 r.” (cz. I i II), Glosa nr 2 i 3/2009;
Małgorzata Sekuła „Charakter prawny postępowania w sprawach orzekania zakazu prowadzenia działalności gospodarczej”, PPH nr 7/2008;
Lidia Siwik „Odpowiedzialność za niedopełnienie obowiązku zgłoszenia upadłości - uzasadnienie dla zmian unormowania”, TPP 3-4/2004;
Antoni Witosz „Umorzone, uchylone albo ukończone postępowanie układowe a prawo upadłościowe i naprawcze”, Pr. Spółek nr 2/2004;
Dorota Zienkiewicz „Postępowanie w przedmiocie zakazu prowadzenia działalności gospodarczej”, Radca Prawny nr 3/2007;
Postanowienie SN z 23.3.2006 r., IV CSK 35/05 – Postępowanie upadłościowe i naprawcze – zakaz prowadzenia działalności gospodarczej, MoP nr 9/2007
http://www.monitorprawniczy.pl/index.php?mod=m_artykuly&cid=23&id=1915
Dyskusja panelowa
Konferencję zamknie dyskusja panelowa z udziałem uczestników i moderatorów sesji (prawników, ekonomistów, sędziów, radców prawnych, syndyków) oraz zaproszonych gości – przedstawicieli rządu, polityków, praktyków gospodarczych, eksperta Banku Światowego. Debata ukierunkowana zostanie na syntezę dorobku konferencji, a przede wszystkim postara się dać odpowiedź na pytanie, jak obecny model prawa upadłościowego wpisuje się w przezwyciężanie skutków obecnego światowego kryzysu gospodarczego.
